Извозот на руска сурова нафта во октомври се намалил за 36,6% во однос на претходниот месец, на 2,794 милиони барели дневно, главно поради значителниот пад на испораките за Индија, и покрај зголемените набавки од Кина и привременото ублажување на американските санкциски мерки.
Според податоците на „Комодитис ет си“ (CAS), вкупниот руски извоз на сурова нафта бил за 30% помал во споредба со октомври минатата година. Најголема промена е забележана во трговијата со двете најголеми азиски купувачки – Кина и Индија.
Испораките за Кина достигнале 1,571 милион барели дневно, што е зголемување од 20% на месечно и 42,9% на годишно ниво. Наспроти тоа, извозот за Индија се намалил на 692.000 барели дневно, односно за 67% во споредба со септември и за 62,1% во однос на истиот месец лани.
Аналитичарите на CAS оценуваат дека зголемените кинески набавки ја ограничиле расположливоста на руската нафта за индиските купувачи, што во најголема мера го објаснува падот на вкупниот извоз.
На 16 октомври американскиот претседател Доналд Трамп ги суспендираше новопредложените царини поврзани со санкциите и ограничувањата кон Русија, кои беа воведени еден месец претходно. Според аналитичарите, иако законската рамка останува на сила, суспензијата на најстрогите мерки го намали непосредниот ризик од санкции и финансиски последици за големите купувачи, меѓу кои Индија и Кина.
Пад е забележан и кај испораките преку претовар од брод на брод на Далечниот Исток. Тие во октомври изнесувале 183.000 барели дневно, што е за 50,3% помалку во однос на септември и за 19% помалку на годишно ниво. Во Сингапур, пак, воопшто немало испораки на руска сурова нафта, за разлика од 88.000 барели дневно во септември.
Ценовниот попуст на руската нафта „Уралс“ во октомври изнесувал просечно 30,81 долар за барел во однос на референтната цена „Датиран Брент“, при испорака од пристаништето Приморск. До 10 ноември попустот се стеснил на 18,62 долари за барел, што е под петгодишниот просек од 21,26 долари.
Извозот на нафтени деривати бележи месечен раст
За разлика од суровата нафта, рускиот извоз на рафинирани нафтени производи во октомври се зголемил за 16,1% во однос на септември, достигнувајќи просечно 1,080 милиони барели дневно. Сепак, во споредба со октомври 2025 година, извозот бил помал за 42,8%.
Растот е остварен и покрај продолжените напади со беспилотни летала врз руските капацитети за преработка на нафта, наведуваат аналитичарите на CAS.
Дополнителен фактор за зголемувањето е договорот за испорака на дизел гориво меѓу Русија и САД, објавен од американскиот претседател Доналд Трамп на 9 октомври. Според договорот, Русија се обврзала веднаш да испорача 300.000 тони дизел, потоа уште 500.000 тони во ноември и дополнителни еден милион тони во подоцнежна фаза.
По објавувањето на договорот, руската влада веќе на 10 октомври ја укина сопствената забрана за извоз на дизел. Податоците на CAS покажуваат дека САД во октомври примиле 33.774 барели дневно, додека во септември и во октомври минатата година немало такви испораки.
Сепак, ограничувањата за извоз на бензин и авионско гориво остануваат на сила. Според објавените податоци, забраната за бензин е предвидена да важи до 31 јануари 2027 година, а за авионско гориво до 30 ноември годинава.
Во исто време, Русија продолжува да увезува рафинирани нафтени производи за да ги задоволи потребите на домашниот пазар. Од 1 август, CAS евидентирал повеќе од 6,6 милиони барели увезени деривати, главно бензин и керозин, од добавувачи во Индија, Мароко и Турција.
Податоците за октомври покажуваат и промени во извозните текови кон други пазари. Испораките на руски нафтени деривати за Бразил достигнале 62.031 барел дневно, што е зголемување од 178,4% на месечно ниво, додека извозот за Египет пораснал за 84,9%, на 133.280 барели дневно.
Најголем купувач на руските нафтени деривати била Сингапур, со 256.122 барели дневно, што е за 36,1% повеќе во однос на септември. Испораките за Турција достигнале 139.190 барели дневно, со месечен раст од 102,9%, иако на годишно ниво биле помали за 68,6%.
Движењата во октомври укажуваат на промена во географската распределба на рускиот извоз на сурова нафта, со значително поголема улога на Кина и намалени испораки за Индија, додека кај нафтените деривати е забележан месечен раст, поттикнат и од обновените испораки на дизел за американскиот пазар.
Извор: SPglobal.com
