Приходите на Русија од нафта и природен гас во првите девет месеци од годинава се намалиле за 17%, иако цената на нејзината клучна извозна нафта „Уралс“ достигна највисоко ниво во повеќе од една деценија. Падот на производството и извозот, нарушувањата предизвикани од војната во Украина, како и посилната рубља, го ограничуваат ефектот од повисоките цени, објави агенцијата „Ројтерс“.
Според податоците на руското Министерство за финансии, даночните приходи поврзани со производството на нафта и природен гас од јануари до септември изнесувале 5,47 трилиони рубљи, односно околу 64,4 милијарди долари, што е намалување од 6,61 трилиони рубљи во истиот период минатата година.
Приходите од овој сектор сочинуваат околу 20% од даночните приходи што се слеваат во рускиот буџет. Во исто време, Москва очекува буџетскиот дефицит во 2026 година да достигне 3% од БДП, што е речиси двојно повеќе од првично планираното.
И покрај притисокот врз приходите, цената на „Уралс“ значително порасна. Според податоците на LSEG, на крајот на септември таа се тргувала над 92 долари за барел, што е речиси двојно повеќе од цената од околу 45 долари пред почетокот на војната на 28 февруари.
На 8 април цената достигна 113,89 долари за барел – највисоко ниво од 2013 година. Растот беше поддржан од нарушувањата на снабдувањето на глобалниот пазар, а дополнителен притисок врз понудата од Русија создаде и намалувањето на товарењата во црноморското пристаниште Новоросијск.
Според трговците со кои разговарал „Ројтерс“, Новоросијск и натаму работи под капацитет поради зголемените безбедносни ризици по серијата украински напади, како и поради недостигот на танкери.
Но, повисоката цена не успева целосно да го надомести падот на производството. Русија минатиот месец ја намали прогнозата за производството и извозот на нафта и природен гас за 2026 година, при што новата прогноза за производството на нафта е најниска во последните 17 години.
Според податоците на ОПЕК, руското производство на сурова нафта во август паднало за повеќе од 5,6%, на 8,718 милиони барели дневно, од 9,240 милиони барели дневно во јануари.
На производството дополнително влијаат и украинските напади со дронови врз руските рафинерии, поради што дел од постројките морале да го намалат производството, што доведе и до недостиг на горива на делови од рускиот пазар.
Дополнителен фактор е курсот на рубљата. Од јануари до август руската валута во просек била околу 9% посилна во однос на доларот отколку во истиот период минатата година. Бидејќи значителен дел од приходите од нафтата се претвораат во рубљи за потребите на буџетот, посилната домашна валута го намалува рубљевиот ефект од повисоката доларска цена на нафтата.
Така, просечната цена на руската нафта што се користи за пресметка на даноците во периодот јануари-август изнесувала 66,70 долари за барел, наспроти 59,12 долари една година претходно. Тоа е значително помал раст од движењето на пазарната цена на „Уралс“.
Податоците покажуваат дека повисоката цена на руската нафта сама по себе не е доволна за зголемување на приходите на Москва. Пониското производство и извоз, како и промените на девизниот курс, го ограничуваат влијанието на растот на цената врз приходите во рубљи.
Извор: Ројтерс
