Речиси секој електронски уред што го користиме секојдневно, од полначи за мобилни телефони до дронови и домашни апарати ја носи ознаката „CE“. Иако оваа ознака е присутна на милиони производи ширум светот, малкумина знаат што навистина претставува и каква гаранција нуди за безбедноста на производот.
Ознаката CE е кратенка од францускиот израз „Conformité Européenne“, што во превод значи „европска усогласеност“. Нејзиното присуство означува дека производот ги исполнува стандардите на Европската Унија во областа на здравјето, безбедноста и заштитата на животната средина.
Системот е воспоставен во 1993 година, кога ознаката официјално станала дел од европското законодавство, а од 1996 година нејзиното поставување на електронските производи станало задолжително. Нејзините корени, сепак, датираат уште од 1985 година, кога тогашната Европска економска заедница го започнала проектот „Нов пристап“ (New Approach), со цел усогласување на безбедносните стандарди меѓу земјите членки.
Повеќе од обична ознака
CE-ознаката не е ограничена само на електрониката. Таа може да се најде и на играчки, медицински помагала, заштитна опрема и индустриски машини. Производите што ја носат оваа ознака можат слободно да се продаваат низ Европската Унија и Европската економска област, без оглед на тоа каде се произведени.
Интересно е што ознаката е прифатена и во некои земји надвор од ЕУ, како Швајцарија и Турција. Во САД, пак, не е законски задолжителна, бидејќи американските регулатори применуваат сопствени стандарди и сертификации. Сепак, многу производители ја задржуваат ознаката на своите производи за да можат полесно да ги пласираат на глобалниот пазар.
Не секој производ автоматски добива CE
Европските прописи предвидуваат дека CE-ознаката може да се постави само на производи за кои постојат конкретни регулативи што го бараат тоа. Во спротивно, нејзиното користење е незаконско.
Дополнително, одредени категории производи мора да исполнат и посебни барања. Така, уредите што користат радио бранови подлежат на Директивата за радио опрема (RED), додека напојувањата и електричните уреди се регулирани преку Директивата за нисконапонска опрема.
Дали некој навистина ја проверува усогласеноста?
Иако многумина веруваат дека CE-ознаката претставува сертификат издаден од европска институција, реалноста е поинаква. Кај повеќето производи со низок ризик, производителот самостојно ја оценува усогласеноста, подготвува Декларација за усогласеност и сам ја поставува ознаката.
Само производите што носат повисок ризик – како медицински уреди или сложени индустриски машини – мора да поминат проверка од таканаречено „нотифицирано тело“, односно независна организација овластена од земјите членки на ЕУ. Во такви случаи, покрај CE-ознаката се појавува и четирицифрен идентификациски број на институцијата што ја спровела проверката.
Ознаката не е гаранција за квалитет
Експертите предупредуваат дека CE никогаш не била замислена како ознака за квалитет, туку како потврда за усогласеност со минималните законски барања. Токму поради системот на самодекларирање, ознаката денес е меѓу најчесто фалсификуваните во светот.
Фалсификувани CE-ознаки често се среќаваат на неоригинални електронски додатоци, особено на лажни полначи и кабли, што дополнително ја отежнува идентификацијата на небезбедните производи.
Поради тоа, некои европски земји воведуваат дополнителни национални ознаки за безбедност. Германија, на пример, ја користи ознаката GS („Geprüfte Sicherheit“), која се доделува само по детална проверка од акредитирана независна лабораторија.
За потрошувачите, CE-ознаката останува важен показател дека производот формално ги исполнува европските стандарди, но експертите советуваат таа да не се смета како единствена гаранција за квалитет и сигурност при купување на електронски уреди.
Извор: Slashgear.com
