Ветерната енергија има убедливо најголем придонес во производството од повластените обновливи извори во третото тримесечје од 2026 година во Македонија. Во изминатите три месеци, односно, јули, август и септември, двете ветерни електрани во земјава произвеле вкупно 42.881 MWh, односно 42,9 GWh електрична енергија, покажуваат податоците на Националниот оператор на пазар на електрична енергија – МЕМО.
Во истиот период, сите 178 повластени производители од обновливи извори произвеле вкупно 72.769 MWh, што значи дека ветерот учествувал со 58,9% во целокупното производство.
| Вид производители | Јули 2026 | Август 2026 | Септември 2026 | Вкупно Q3 | Удел |
|---|---|---|---|---|---|
| Мали хидроцентрали | 7.956 | 3.842 | 4.177 | 15.975 MWh | 22,0% |
| Фотоволтаични електрани | 1.996 | 1.963 | 1.592 | 5.551 MWh | 7,6% |
| Ветерни електрани | 18.991 | 8.806 | 15.084 | 42.881 MWh | 58,9% |
| Биогас и биомаса | 2.474 | 2.777 | 3.111 | 8.362 MWh | 11,5% |
| Вкупно | 31.417 | 17.388 | 23.964 | 72.769 MWh | 100% |
Јули најсилен месец, август најслаб
Тримесечниот период почнал со највисоко производство. Во јули повластените производители произвеле 31.417 MWh, по што во август производството се намалило на 17.388 MWh, или за 44,7%.
Во септември следувал пресврт – производството се зголемило на 23.964 MWh, односно за 37,8% во однос на август.
Септември, сепак, останал под јулското ниво за 7.453 MWh, или за околу 23,7%.
Најголемата причина за овие осцилации е ветерното производство. Во јули ветерните електрани произвеле 18.991 MWh, во август само 8.806 MWh, а во септември повторно достигнале 15.084 MWh.
Тоа значи дека за само три месеци ветерното производство се движело во распон од 8.806 до 18.991 MWh, со разлика од повеќе од 10 GWh меѓу најслабиот и најсилниот месец.
Ветерот носи речиси 60% од производството
Ветерот не само што бил најголем извор во секој од трите месеци, туку неговиот удел во вкупното производство бил исклучително висок.
Во јули ветерните електрани обезбедиле околу 60,4% од производството на повластените ОИЕ. Во август нивниот удел бил 50,7%, а во септември повторно се зголемил на 63,0%.
Во просек, за целото трето тримесечје, ветерот обезбедил 58,9% од производството.
За споредба, малите хидроцентрали во трите месеци произвеле 15.975 MWh, што е 22% од вкупното производство, додека биогасот и биомасата со 8.362 MWh учествувале со 11,5%. Фотоволтаиците имале најмал придонес, со 5.551 MWh, односно 7,6%.
Така, ветерното производство во третото тримесечје било 2,7 пати поголемо од производството на малите хидроцентрали, а речиси 8 пати поголемо од соларното производство во оваа категорија повластени производители.
Септември носи промена во структурата
Особено интересна е споредбата меѓу август и септември. Вкупното производство се зголемило за 37,8%, но растот не бил рамномерно распределен меѓу изворите.
Ветерот пораснал за 71,3%, од 8.806 на 15.084 MWh. Малите хидроцентрали имале раст од 8,7%, а биогасот и биомасата од 12%. Единствено фотоволтаиците забележале пад, од 18,9%.
Со тоа септември донел повторно поместување кон ветерната енергија, која обезбедила речиси две третини од целото производство од повластените ОИЕ.
Од друга страна, фотоволтаичното производство постепено се намалува во текот на трите месеци, од 1.996 MWh во јули на 1.963 MWh во август и 1.592 MWh во септември. Ова се совпаѓа со сезонското намалување на расположливата сончева енергија во втората половина на годината.
Што покажува третото тримесечје?
Податоците за јули–септември покажуваат дека ветерот има значајна улога во домашното производство од повластените обновливи извори, и тоа со само две ветерни електрани.
Најважниот заклучок не е само количината од 42,9 GWh, туку фактот што ветерот обезбедил речиси 60% од целокупното производство на повластените ОИЕ во тримесечјето.
Во исто време, големите месечни разлики покажуваат дека високото производство не е рамномерно и предвидливо. Јули и септември биле релативно силни месеци, додека август покажал колку брзо може да се намали производството и покрај непроменетата инсталирана моќност.
Тоа ја нагласува важноста на комбинацијата на различни обновливи извори. Во периодот кога соларното производство постепено се намалува, ветерот може да има поголем придонес, додека хидроенергијата и другите извори дополнително ја менуваат структурата на производството.
За електроенергетскиот систем, ваквата динамика значи дека со зголемувањето на уделот на ветерот ќе биде сè поважно да постојат доволно флексибилни производни капацитети, складирање и мрежна инфраструктура за да се управува со периодите на високо и ниско производство.
Третото тримесечје затоа дава јасен сигнал: ветерната енергија веќе е главниот извор меѓу повластените ОИЕ, но нејзината сила е истовремено и нејзиниот предизвик – високото производство може значително да варира од месец до месец.
Енергетика 24
