Околу 34% од енергетските компании во Европската Унија користеле најмалку една технологија заснована на вештачка интелигенција во 2025 година, наспроти 18% во 2021 година. Со ова енергетскиот сектор е на второто место меѓу анализираните стратешки сектори според примената на вештачката интелигенција, веднаш зад медиумскиот сектор, каде што уделот достигнува 38%, покажува истражување на Заедничкиот истражувачки центар на Европската комисија.
Растот укажува на забрзано воведување на новите технологии во енергетиката, но истражувачите предупредуваат дека нивната поширока примена сè уште не значи и целосна интеграција во клучните деловни процеси, каде што би можеле да имаат најголем ефект.
Според анализата, во енергетскиот и медиумскиот сектор ширењето на вештачката интелигенција во голема мера е поттикнато од големите јазични модели, кои се користат за анализа и создавање текстуални и визуелни содржини. Генерално, достапните алатки за создавање содржини се воведуваат побрзо од посложените решенија за автоматизација на работните процеси и напредна анализа на податоци.
Безбедноста меѓу главните области на примена
Енергетските компании покажуваат особено разновидна примена на вештачката интелигенција, при што безбедносните задачи се издвојуваат како една од значајните области. Покрај користењето комерцијални решенија, компаниите ги зголемуваат и сопствените капацитети за развој на технологии засновани на вештачка интелигенција.
Ова е особено важно за енергетскиот сектор, во кој дигиталните системи имаат сè поголема улога во управувањето со мрежите, работењето на инфраструктурата и заштитата на системите од безбедносни закани.
Заштитата на податоците е најголема пречка
И покрај зголемената примена, заштитата на податоците и приватноста остануваат главна загриженост за енергетските компании при поширокото воведување на вештачката интелигенција.
За разлика од другите анализирани сектори, во енергетиката овие прашања се малку поизразени од недостигот на соодветни знаења и стручност. Компаниите кои сè уште не ги применуваат овие технологии како значајни пречки ги наведуваат и нејасните правни последици, како и ризикот од прекршување на правилата за заштита на личните и деловните податоци.
Истражувањето се заснова на годишното испитување на Евростат за употребата на информатичките и комуникациските технологии во претпријатијата и опфаќа 5.796 компании од енергетскиот сектор.
Наодите укажуваат дека вештачката интелигенција сè повеќе станува дел од работењето на европските енергетски компании, но нејзината поширока примена ќе зависи и од способноста на секторот да ги надмине предизвиците поврзани со безбедноста, приватноста, знаењето и регулативата.
Извор: Европска комисија
