Србија би можела да ја добие својата прва нуклеарна електрана по 2040 година, а до тогаш земјата треба да ги изгради институционалните, регулаторните и кадровските капацитети неопходни за развој на национална нуклеарна програма, изјави министерката за рударство и енергетика Дубравка Ѓедовиќ Хандановиќ.
Таа, заедно со претставници на француската енергетска компанија EDF и Француската агенција за развој (AFD), потпиша договор за партнерство со кој Франција ќе ѝ обезбеди поддршка на Србија во развојот на стручните, кадровските и организациските капацитети, како и во подготовката на клучните студии за развој на нуклеарната програма.
Министерката потсети дека EDF, како најголем оператор на нуклеарни електрани во светот со повеќе од 50 реактори во Франција, минатата година ја изработи прелиминарната техничка студија за можностите за развој на нуклеарната енергија во Србија.
Според неа, искуството и експертизата на француската компанија ќе бидат од големо значење за работата на Националното тело за спроведување на Програмата за развој на нуклеарната енергија (NEPIO), кое има задача да ги постави темелите на идната нуклеарна програма.
Најважниот сегмент од новото партнерство, како што истакна Ѓедовиќ Хандановиќ, е подготовката на стратегија за развој на човечките ресурси.
„Кадарот е највредниот ресурс на секоја нуклеарна програма. Еден од нашите најважни приоритети ќе биде создавање база на инженери и друг стручен персонал кој во иднина ќе може безбедно и професионално да управува со нуклеарните постројки во Србија“, рече министерката.
Во рамките на првата фаза од програмата, планирана е подготовка на уште три стручни студии во соработка со EDF, додека останатите 14 студии ќе се реализираат со други меѓународни компании кои имаат искуство во развојот на нуклеарната енергетика.
Целта на Владата е до средината на 2027 година да бидат завршени сите потребни анализи, кои ќе овозможат донесување информирана одлука за понатамошниот развој на националната нуклеарна програма.
Француската агенција за развој обезбеди грант од 500.000 евра, што претставува нејзина прва финансиска поддршка за развој на нуклеарна програма. Средствата ќе бидат искористени за зајакнување на институционалните и организациските капацитети, обука на кадар, развој на проектни и управувачки вештини, унапредување на безбедносната култура и стекнување технички знаења, во согласност со препораките на Меѓународната агенција за атомска енергија (МААЕ).
Србија во изминатите две години ги интензивира активностите поврзани со можниот развој на нуклеарната енергетика како дел од својата долгорочна стратегија за обезбедување сигурно снабдување со електрична енергија и намалување на емисиите на стакленички гасови. Доколку проектот продолжи според планираната динамика, првата нуклеарна електрана во земјата би можела да биде пуштена во работа по 2040 година.
Извор: Ekapija.com
