И покрај глобалните напори за премин кон почисти извори на енергија, јагленот останува еден од клучните енергенси во светот. Најновите податоци за 2024 година покажуваат дека потрошувачката на јаглен е концентрирана во мал број држави, пред сè во Азија, а убедлив лидер е Народна Република Кина.
Според анализата базирана на Statistical Review of World Energy 2025, Кина учествува со дури 51,7% од светската потрошувачка на јаглен, односно троши повеќе од сите останати земји заедно. Земјата годишно користи 4,78 милијарди тони јаглен, што се должи на нејзината огромна индустриска база и силната зависност од термоелектрани, иако паралелно интензивно инвестира во обновливи извори.
На второ место е Индија со 11,7%, додека Индонезија е трета со 9%. Соединетите Американски Држави и Австралија имаат по околу 5% од глобалната потрошувачка.
Вкупно, првите шест земји сочинуваат 87% од светската побарувачка за јаглен, што покажува колку овој пазар е концентриран во неколку големи економии.
Најголеми потрошувачи на јаглен во светот (2024)
| Ранг | Држава | Потрошувачка (милиони тони) | Учество |
|---|---|---|---|
| 1 | Кина | 4.780,0 | 51,7% |
| 2 | Индија | 1.085,1 | 11,7% |
| 3 | Индонезија | 836,1 | 9,0% |
| 4 | САД | 464,6 | 5,0% |
| 5 | Австралија | 462,9 | 5,0% |
| 6 | Русија | 427,2 | 4,6% |
| 7 | Јужна Африка | 235,0 | 2,5% |
| 8 | Германија | 91,9 | 1,0% |
| 9 | Турција | 87,0 | 0,9% |
| 10 | Полска | 85,2 | 0,9% |
| 11 | Колумбија | 52,7 | 0,6% |
| 12 | Виетнам | 43,8 | 0,5% |
| 13 | Канада | 42,6 | 0,5% |
| – | Други земји | 547,4 | 5,9% |
| – | Свет вкупно | 9.241,5 | 100% |
Каде расте употребата на јаглен?
Додека во многу развиени економии употребата на јаглен опаѓа, во земјите во развој побарувачката и натаму расте поради зголемените енергетски потреби и индустрискиот развој.
Најголем годишен раст меѓу 2023 и 2024 година е забележан во Турција, следена од Пакистан, Индонезија и Индија.
| Ранг | Држава | 2023 | 2024 | Годишен раст |
|---|---|---|---|---|
| 1 | Турција | 74,2 | 87,0 | 16,9% |
| 2 | Пакистан | 17,4 | 19,1 | 9,5% |
| 3 | Индонезија | 775,2 | 836,1 | 7,6% |
| 4 | Индија | 1.011,3 | 1.085,1 | 7,0% |
| 5 | Кина | 4.723,3 | 4.780,0 | 0,9% |
Овие бројки покажуваат дека енергетската транзиција во светот се движи со различно темпо. Додека западните земји постепено го намалуваат користењето на јаглен, брзорастечките економии сè уште го сметаат за неопходен извор на енергија.
Извор: VisualCapitalist.com
