Забрзаниот развој на вештачката интелигенција, електричните возила и енергетската транзиција предизвикува силен бран на спојувања и преземања во секторот на критичните минерали и ретките земни елементи, оценуваат експерти на инвестициската банка Goldman Sachs.
Според анализата на банката, растечката побарувачка за бакар, литиум, волфрам, антимон и ретки земни елементи ја трансформира рударската индустрија од традиционален сектор во една од најважните алки на глобалната индустриска и геополитичка стратегија.
„Критичните минерали денес се наоѓаат на пресекот меѓу електрификацијата, експанзијата на вештачката интелигенција и безбедноста на синџирите на снабдување“, вели Ендрју Тимберс, ко-раководител на секторот за метали и рударство за американскиот регион во Goldman Sachs.
Бакарот станува клучен ресурс за ерата на вештачката интелигенција
Според Goldman Sachs, изградбата на огромни дата-центри за развој на вештачката интелигенција драматично ја зголемува побарувачката за бакар.
Еден дата-центар со капацитет од еден гигават може да бара до 50.000 тони бакар за кабли, трансформатори и модернизација на електроенергетската мрежа. Истовремено, расте и побарувачката за литиум, кој се користи во батериските системи за резервно напојување, како и за ретките земни елементи што се неопходни за високоефикасни мотори, магнети, системи за ладење и напредна електроника.
Експертите предупредуваат дека модернизацијата на електроенергетските мрежи, која веќе беше во тек поради електрификацијата, дополнително ќе се забрза поради огромните потреби за електрична енергија на дата-центрите.
Следува нов бран на спојувања и преземања
Goldman Sachs очекува да продолжи консолидацијата во рударскиот сектор, особено кај компаниите што произведуваат бакар.
Причината е што отворањето нов рудник за бакар може да трае 15 или повеќе години, од првите геолошки истражувања до комерцијалното производство. Затоа големите рударски компании сè почесто се одлучуваат да купуваат помали компании и веќе развиени проекти наместо да започнуваат нови инвестиции од нула.
„Конкуренцијата за квалитетни проекти за експлоатација на бакар достигна рекордно високо ниво. Аквизициите се најбрзиот начин големите производители да обезбедат нови резерви и да одговорат на растечката побарувачка“, оценува Николас Смит, ко-раководител на секторот за метали и рударство во Goldman Sachs.
„Од рудник до магнет“ – новата стратегија на индустријата
Особено динамичен е секторот на ретките земни елементи, каде компаниите сè почесто применуваат стратегија позната како „од рудник до магнет“ (mine-to-magnet).
Наместо да продаваат само суров концентрат, производителите инвестираат во целиот производствен синџир, од експлоатација и преработка, преку рафинирање и металургија, до производство на трајни магнети, кои се користат во електрични возила, ветерни турбини, роботи, одбранбени системи и индустриска опрема.
Со ова компаниите обезбедуваат значително повисока додадена вредност, ги намалуваат зависностите од странски капацитети за преработка и ја зајакнуваат контролата врз синџирите на снабдување.
Според Goldman Sachs, токму оваа стратегија е главната причина за растечкиот број заеднички вложувања, партнерства и аквизиции во секторот на ретките земни елементи.
Владата на САД станува финансиски партнер
Во анализата се наведува дека американската Влада сè поактивно учествува во развојот на секторот, но не како класичен регулатор, туку како финансиски партнер.
Наместо директно да финансира преземања, федералните институции обезбедуваат поволни кредити, хибридни финансиски инструменти, капитална поддршка и долгорочни договори за откуп, со цел да се намали ризикот за приватните инвеститори и да се забрза развојот на домашните синџири на снабдување.
Овој пристап е дел од американската стратегија за намалување на зависноста од Кина, која и понатаму има доминантна позиција во преработката на ретки земни елементи и производството на магнети.
Инвеститорите ги менуваат критериумите
Goldman Sachs оценува дека инвеститорите денес не ги анализираат рударските компании само според трошоците за производство или квалитетот на рудните резерви.
Сè поголема тежина имаат геополитичката стабилност, локацијата на проектите, поддршката од државата и сигурноста на синџирите на снабдување. Институционалните инвеститори, според банката, сè почесто ги зголемуваат своите аналитички тимови специјализирани за критични минерали, очекувајќи дека секторот ќе биде еден од најбрзо растечките во наредната деценија.
Поради тоа, Goldman Sachs очекува инвестициите, спојувањата и преземањата во индустријата за критични минерали и ретки земни елементи дополнително да се интензивираат, поттикнати од растечката побарувачка за суровини неопходни за енергетската транзиција, дигитализацијата и развојот на вештачката интелигенција.
Извор: GoldmanSachs.com
